Kongre Hakkında

 

2. ULUSLARARASI OSMANLI COĞRAFYASI ARŞİV KONGRESİ

“Tarihin Yeniden Yazımında Arşivlerimiz”
20-24 Kasım 2017, İstanbul


Osmanlı Devleti altı yüz yılı aşkın bir süre ve geniş bir coğrafyada devam eden hâkimiyeti döneminde bu geniş coğrafyanın tümüne şamil olacak şekilde zengin bir arşiv mirasının ortaya çıkmasını ve bu mirasın muhafazasına büyük önem vererek bugünlere ulaşmasını sağlamıştır. Bu mirasın büyük bir kısmı ülkemiz arşivlerinde olmakla birlikte diğer bir kısmı ise, Osmanlı coğrafyasından ayrılan ve bugün her biri bağımsız olan ülkelerin arşivlerinde bulunmaktadır.

Osmanlı Devleti’nden ayrılarak günümüzde bağımsız birer devlet olan bu farklı unsurların ortak kültür, tarih ve medeniyet paydasında birleştirilmesi ancak Osmanlı’dan intikal eden arşiv hazinelerinin gün ışığına çıkarılması ve aynı kültürel ve tarihi temelden doğan parçaların birleştirilmesiyle mümkün olacaktır.

Bu birleşme ve bütünleşmeyi sağlayarak ortak hareket edebilme kabiliyetini gösteren kurum ve üniversitelerin işbirliği içerisinde hareket etmesi Dünya tarihinin yeniden ve doğru olarak değerlendirilmesine olanak sağlayacaktır.

Bunun yanı sıra; fiziki ve elektronik arşivcilik, kâğıt restorasyonu ve diğer teknolojik gelişmelerin değerlendirilmesi, takibi ve uygulanması noktasında ortak bir politika oluşturulması gerek kurumlarımızın gerek diğer devletlerdeki arşivlerin gelişimine önemli katkılar sağlayacaktır.

Aynı şekilde sağlanabilecek işbirlikleri çerçevesinde eğitim, teknoloji geliştirme ve arşiv uygulamaları gibi konularda ortak çalışmalar yapılabilmesi noktasında adımlar atılabilecektir.

Ortak paydamız olan Osmanlı arşiv mirasını bir kez daha bilimsel olarak değerlendirmek ve yeni belgelerle oluşturulan özgün bilgileri ortaya koymak, çeşitli işbirlikleri ile ortak paydada buluşmak amacıyla 2012 yılında “Osmanlı Coğrafyası Kültürel Arşiv Mirasının Yönetimi ve Tapu Arşivlerinin Rolü Uluslararası Kongresi” adıyla birinci kongre gerçekleştirilmişti.

Kongreye; Japonya ve Pakistan’dan Macaristan ve İngiltere’ye, Hollanda ve Almanya’dan Katar ve Yemen’e, Bosna ve Kosova’dan Lübnan ve Mısır’a kadar geniş bir coğrafyada 32 ülkeden Akademisyen, Rektör, Kurum/Enstitü Başkanı ve Genel Direktör düzeyinde katılım gerçekleşmişti. 78 akademik bildirinin yanı sıra özel oturumların da düzenlendiği Kongre’ye 2000’in üzerinde ilgili iştirak etmişti. Bilimsel konuları ve organizasyonu ile büyük beğeni toplayan Kongre, içeriği ve sonuçlarıyla yerli ve yabancı basın organlarında da yer bulmuş olup, bu suretle arşivlerimizin tanıtımına da önemli bir katkı sağlamıştı.

2.Kongre'nin ise Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü ve Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü başta olmak üzere diğer kurumlarımızın da işbirliği ile "Tarihin Yeniden Yazımında Arşivlerimiz" ana teması ile düzenlenmesi planlanmıştır.

Bu kapsamda klasik olduğu üzere tarihin yazımında arşivlerimizin üstlendiği rol, arşivlerimizdeki kaynakların değerlendirilmesi gibi konuların yanı sıra; Yüz yıl Öncesinden Günümüze Uzanan Meseleler (Asırlık Sorunlar) başlığı altında Ülkemiz ve Dünya Kamuoyunu meşgul eden meselelerin bilim insanlarınca değerlendirileceği özel oturumlar planlanmıştır.

Kongre’de; sosyal sorumluluk anlayışıyla, arşiv alanında eğitim gören üniversite öğrencilerini, arşivci istihdam eden büyük kurumların yöneticileri ile bir araya getirip, mesleki sorunların tartışılıp çözümler aranacağı tartışma platformlarının oluşturulması da planlanmaktadır. Geleceğin Arşivcileri adı verilecek bu platformların arşivcilik mesleğine olumlu katkı sağlayacağı ve gelecekte istihdam edilecek arşivcilerin mesleğe hazırlanmalarına yardımcı olacağı öngörülmektedir.

Ayrıca kongre, Osmanlı Devleti’nden intikal eden arşiv mirasını bünyesinde bulunduran devletler ve kurumları ortak kültür, tarih ve medeniyet anlayışıyla bir araya getirecektir. Böylece ortak değerlerimizin ortaya konulması, değerlendirilmesi, paylaşılması ve ilim dünyasına kazandırılması noktasında önemli bir adım atılmış olacaktır. Katılım gösteren devletler ve kurumlarla ortak eğitim, teknoloji geliştirme ve arşiv uygulamaları konularında işbirliği sağlamak ve kurumlarımızı uluslararası standartlarda modern bir yapıya kavuşturmak için de bu Kongre önemli bir misyon üstlenecektir.

Arşivlerde saklama koşulları, dijitalleştirme, tasnif, erişim gibi konuların genel hatları ile tartışılacağı, tanım ve standartların yeniden değerlendirileceği “Hayalimdeki Arşiv” isimli özel bir çalıştay yapılması da planlanmaktadır. Bu Çalıştayın sonunda karar verilen hususların “İstanbul Deklarasyonu” adı ile dünya kamuoyuna ilan edilmesi planlanmaktadır.

Bir diğer özel çalıştay konusunu da kâğıt restorasyonu çalışmaları oluşturmaktadır. Dünyanın farklı bölgelerinde farklı usullerle gerçekleştirilen kâğıt restorasyonu işlerinde en uygun usulün, tekniklerin ve malzemelerin tartışılması ve sonucunda restorasyonla ilgili uluslararası standartların belirlenmesi düşünülmektedir.